lis 29, 2019 | Kancelaria Trojan, Niemieckie prawo transportowe, Przewóz transgraniczny, Transport międzynarodowy, Umowa przewozu na gruncie prawa niemieckiego, umowa składu
(Foto von Pixabay von Pexels)
[email protected]
www.kanzlei-trojan.de/pl
Sąd Krajowy w Düsseldorf rozstrzygnął dnia 06.08.2018 r., że klauzula dotycząca wymiany palet jest tylko wtedy zgodna z treścią § 307 ust. 1 zdanie 1 BGB (niemieckiego kodeksu cywilnego), gdy przewoźnik otrzymuje dodatkową opłatę za wymianę palet. Zgodnie z § 307 ust. 1 zdanie 1 BGB postanowienia ogólnych warunków umów są wówczas nieskuteczne, gdy naruszają zasady dobrej wiary. Oznacza to w konsekwencji, że większość aktualnie praktykowanych klauzul zleceniodawców, które nakładają na przewoźników obowiązek wymiany palet, a ich brak sankcjonują opłatami, jest nieskuteczna i nie powoduje powstania wzajemnego roszczenia względem roszczenia o zapłatę frachtu.
Warto pamiętać, że nawet jeśli decyzja w sprawie obowiązku zapłaty została zasadniczo zatwierdzona, należy wprowadzić rozróżnienie między umowami o podwójnej wymianie, klasycznymi umowami dot. wymiany palet, zamianą palet z obowiązkiem pomostowym oraz obowiązkiem przejęcia ryzyka zamiany palet. Pierwsze trzy formy wymienionych umów nakładają dodatkowe obowiązki na przewoźników, takie jak np. transport palet w obie strony, jednakże nie regulują kwestii przejęcia ryzyka wymiany palet.
„Umowa gwarancyjna”
Przejęcie ryzyka wymiany palet nie jest w praktyce wymogiem powszechnym, gdyż znacznie odbiega od zwykłych obowiązków przewoźnika wynikających z umowy transportowej. Zatem opłatę za przejęcie takiego ryzyka należy postrzegać jako dodatkowe wynagrodzenie za dodatkowy nakład pracy a nie wynagrodzenie za standardowe zlecenie transportowe.
Ponadto, w przeciwieństwie do częściowo podtrzymywanej opinii, obowiązek przewoźnika wobec swojego zleceniodawcy do dysponowania pustymi paletami w określonym terminie – niezależnie od zwrotu palet przez odbiorcę towarów – nie kwalifikuje się jako umowa pożyczki rzeczy zamiennych (niem. Sachdarlehensabrede). Brakuje jej podstawowego elementu takiej umowy – mianowicie, obowiązku przekazania przewoźnikowi przez pożyczkodawcę (tutaj zleceniodawcę) własności powierzonego przedmiotu. W związku z tym należy założyć, że umowa pomiędzy przewoźnikiem a zleceniodawcą jest dodatkową umową gwarancyjną, ponieważ przewoźnik obiecuje zleceniodawcy odpowiadać za szkodę, jeśli odbiorca nie wyda mu żadnych palet w drodze wymiany. W związku z tym za przejęcie takiej gwarancji przewoźnikowi przysługuje odrębne wynagrodzenie.
Podsumowanie
W przypadku wielu klauzul umownych dotyczących wymiany palet nie jest jasne, kto ponosi odpowiedzialność i ryzyko związane z ich wymianą, szczególnie za zwrot w punkcie rozładunku. Dlatego też warto wiedzieć, że klauzule paletowe nie mogą być niekorzystne dla tylko jednej strony umowy, którą najczęścięj jest przewoźnik. Ponadto nie można wymagać od przewoźnika, aby ten w celu spełnienia obowiązku wymiany palet musiał odbywać niewspółmiernie duże odległości w celu odebrania i dostarczenia palet w miejsce ich wymyślonego przez zleceniodawcę przeznaczenia. Skuteczność takich klauzul jest często prawnie wątpliwa a wielu przypadkach skuteczności tej po prostu brak. Klauzule są mimo to stosowane i wielu przewoźników odpuszcza dochodzenie roszczeń o zapłatę frachtu, które zostały rzekomo rozliczone z brakiem wymiany palet, gdyż wstąpienie na drogę sądową związane jest z dodatkowymi kosztami. Należy przy tym jednak wiedzieć, że koszta sądowe wraz z kosztami zastępstwa muszą zostać pokryte przez tą stronę procesu, która go przegra a w tym wypadku często będzie to nie przewoźnik a zleceniodawca chcący rozliczać fracht z rzekomymi roszczeniami z braku wymiany palet.
[email protected]
www.kanzlei-trojan.de/pl
Umowa składu na gruncie prawa niemieckiego
sty 18, 2018 | Niemieckie prawo transportowe, umowa składu
(Fot.: pexels.com)
Czym jest umowa składu?
Umowa składu to kontrakt, który zobowiązuje przedsiębiorcę składowego do przechowania oznaczonych w umowie rzeczy ruchomych za wynagrodzeniem. Składającym, czyli osoba przekazująca towar do przechowania, może być zarówno osoba fizyczna, jak i osoba prawna. Przy przyjmowaniu towaru do przechowania, przedsiębiorca zobowiązany jest do wydania składującemu kwitu, potwierdzającego przyjęta liczbę sztuk towaru, rodzaj oraz oznaczenie i sposób pakowania. Na kwicie mogą znaleźć się tez inne, istotne postanowienia umowne. W przypadku, gdy wykonanie umowy składu wymaga od przedsiębiorcy poniesienia nakładów oraz wydatków, może on żądać od składającego ich zwrotu w takim zakresie, w jakim ich poniesienie było niezbędne.
Charakter umowy składu
Umowa składu jest umową konsensualną, oznacza to, że nie ma znaczenia, czy przedmioty są faktycznie przechowywane, aby umowa doszła do skutku. Ponadto umowa składu jest kontraktem o charakterze pieniężnym, na podstawie którego prowadzona jest działalność w zakresie przechowywania przez przedsiębiorcę składowego rzeczy ruchomych lub innych rzeczy nadających się do składowania przekazanych przez składującego
Obowiązki stron związane z przechowywanymi przedmiotami
Ładunek, stanowiący przedmiot umowy, musi być przechowywany zgodnie z przepisami, a co za tym idzie – musi być odpowiednio oznakowany przez właściciela magazynu i opakowany tak, żeby uniknąć jego uszkodzenia. Jeśli przechowywane towary można określić jako niebezpieczne, składujący powinien o tym poinformować druga stronę.W przypadku szkód wynikłych z naruszenia przez przedsiębiorcę składowego jego zobowiązań, powinien on zrekompensować ewentualnie poniesione szkody oraz zwrócić wszelkie wydatki. Składujący zachowuje własność składowanego przedmiotu i staje się właścicielem pośrednim, a przedsiębiorca składowego wchodzi w role właściciela bezpośredniego. Przedsiębiorca składujący uprawniony jest do łączenia przedmiotów tego samego rodzaju pochodzących od różnych składujących, jeśli wyrazili oni na to zgodę. W tym przypadku powstaje ułamkowa współwłasność z udziałem proporcjonalnym do przechowywanej ilości.
Czas trwania umowy składu
Umowa składu może zostać zawarta na czas oznaczony lub nieoznaczony. Niemniej jednak składający może w każdym czasie zażądać zwrotu przechowywanych towarów.
Zabezpieczenie roszczeń przedsiębiorcy składowego
Sposobem zabezpieczenia roszczeń przedsiębiorcy składowego wynikających z umowy składu jest zastaw na rzeczach przyjętych na skład, dopóki znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy lub osoby, która je dzierży w jego imieniu.
Odpowiedzialność i zobowiązania przedsiębiorcy składowego
Od czasu powierzenia przedmiotu składu przedsiębiorcy składowemu ponosi on odpowiedzialność za szkody. Aby zwolnic się odpowiedzialności, powinien udowodnić, ze uszkodzenie przedmiotu powstało mimo zachowania przez niego należytej, wymaganej w takiej sytuacji, staranności. Przedsiębiorca ma obowiązek sprawowania przeczy nad powierzona mu rzeczą i zachowania jej w stanie niepogorszonym, dokonywania niezbędnych, odpowiednich czynności konserwacyjnych, zawiadomienia składającego o wszystkich istotnych wydarzeniach dotyczących przechowywanego towaru, umożliwienie składającemu dzielenia lub łączenia towarów oraz pobierania próbek i dokonywania czynności w celu zachowania rzeczy w należytym stanie. Dodatkowo przedsiębiorca składowy zobowiązany jest do ubezpieczenia składowanej rzecz, jeśli takie postanowienie wynik z zawartej umowy. Przedsiębiorca składowy zobowiązany jest do przyjęcia towaru do przechowywania oraz wydania pokwitowania w celu zabezpieczenia roszczeń odszkodowawczych składującego. Składujący, który domaga się odszkodowania z tytułu uszkodzenia towaru w czasie jego składowania, zobowiązany jest udowodnić, że towar przekazany do składu został nieuszkodzony, a przedsiębiorca składowy zwrócił go w stanie naruszonym. Przedsiębiorca składowy powinien zezwolić składującemu na inspekcje i działania niezbędne dla zabezpieczenia towaru. W przypadku uszkodzenia przedmiotu przedsiębiorca powinien poinformować składującego o wszelkich zmianach bądź uszkodzeniu towaru składowanego, jeśli nastąpiło lub jeśli może nastąpić w trakcie trwania umowy składu.